Dijital serbest zaman etkinliklerine katılım amaçlarının akış deneyimi ve serbest zaman doyumuna etkisi
![](https://ojsdergi.com/ojsicons/gor.png)
![](https://ojsdergi.com/ojsicons/pdf.png)
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.10031059Anahtar Kelimeler:
Serbest Zaman, Dijital Serbest Zaman, Akış Deneyimi, Serbest Zaman DoyumuÖzet
Bu araştırmanın amacı üniversite öğrencilerinin dijital serbest zaman etkinliklerine katılım amaçlarının akış deneyimi ve serbest zaman doyumuna etkisinin incelenmesidir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Örneklem grubu için basit tesadüfi (rassal) örneklem tekniği seçilmiştir. Çalışma 268 kadın, 463 erkek olmak üzere toplam 731 (Yaş Ort.=20,75±2,468) katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından oluşturulan demografik bilgi formu, Dijital Serbest Zaman Katılım Amaçları Ölçeği, Dijital Serbest Zaman Akış Deneyimi Ölçeği ve Serbest Zaman Doyum Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde SPSS 25 ve Jamovi programları aracılığıla tanımlayıcı istatistikler, Doğrulayıcı Faktör Analizi, Yapısal Eşitlik Modellemesi analizlerinden yararlanılmıştır. Elde edilen bulgular incelendiğinde dijital serbest zaman katılım amaçlarının, dijital serbest zaman akış deneyimi ve serbest zaman doyumu üzerinde pozitif yönde etkisi olduğu tespit edilmiştir. Buna ek olarak dijital serbest zaman akış deneyiminin serbest zaman doyum üzerinde pozitif yönlü etkisi olduğu saptanmıştır. Oluşturulan ikinci modelde ise dijital serbest zaman katılım amaçlarının, serbest zaman doyumu üzerindeki etkisinde dijital serbest zaman akış deneyiminin aracılık rolünün olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak bu çalışma ile dijital serbest zaman katılım amaçlarının, dijital serbest zaman akış deneyimi ve serbest zaman doyumunu olumlu yönde etkilediği söylenebilir. Bununla birlikte dijital serbest zaman akış deneyiminin de serbest zaman doyumu üzerinde olumlu etkisi olduğunu söylemek mümkündür.
Referanslar
Arora, P. (2011). Online social sites as virtual parks: An investigation into leisure online and offline. The Information Society, 27(2), 113-120.
Ateca-Amestoy, V., Serrano-del-Rosal, R., & Vera-Toscano, E. (2008). The leisure experience. The Journal of Socio-Economics, 37(1), 64-78.
Ayhan, C. (2022). Serbest zaman ilgilenimi, rekreasyonel akış deneyimi, rekreasyonel fayda ve serbest zaman tatmininin tekrar katılım niyeti üzerine etkisi [Doktora tezi, Uygulamalı Bilimler Üniversitesi]. Lisansüstü Eğitim Enstitüsü.
Bagozzi, R. P., & Yi, Y. (1988). On the evaluation of structural equation models. Journal of the Academy of Marketing Science, 16(1), 74–94.
Beard, J. G., & Ragheb, M. G. (1980). Measuring leisure satisfaction. Journal of leisure Research, 12(1), 20-33.
Boyle, E. A., Connolly, T. M., Hainey, T., & Boyle, J. M. (2012). Engagement in digital entertainment games: A systematic review. Computers in Human Behavior, 28(3), 771-780.
Bryce, J. (2001). The technological transformation of leisure. Social Science Computer Review, 19(1), 7-16.
Byrne, B. M. (2016). Structural equation modeling with amos: basic concepts, applications, and programming. Routledge.
Carnicelli, S., McGillivray, D., & McPherson, G. (2016). Digital leisure cultures: Critical perspectives. Taylor & Francis.
Chang, H. H. (2017a). Flow experience in the leisure activities of retirees. Loisir et Société/Society and Leisure, 40(3), 401-419.
Chang, H. H. (2017b). Gender differences in leisure involvement and flow experience in professional extreme sport activities. World Leisure Journal, 59(2), 124-139.
Cheng, T. M., Hung, S. H., & Chen, M. T. (2016). The influence of leisure involvement on flow experience during hiking activity: Using psychological commitment as a mediate variable. Asia Pacific Journal of Tourism Research, 21(1), 1-19.
Chen, L. H., Ye, Y. C., Chen, M. Y., & Tung, I. W. (2010). Alegría! Flow in leisure and life satisfaction: The mediating role of event satisfaction using data from an acrobatics show. Social Indicators Research, 99(2), 301-313.
Chiang, Y. T., Cheng, C. Y., & Lin, S. S. (2008, Novenber 17-19). The effects of digital games on undergraduate players' flow experiences and affect. Second IEEE International Conference on Digital Game and Intelligent Toy Enhanced Learning, Banff, Canada.
Child, D. (2006). The essentials of factor analysis. Continuum.
Coşkun, R., Altunışık, R., & Yıldırım, E. (2019). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri SPSS uygulamalı. Sakarya Yayıncılık.
Creswell, J. W., & Creswell, J. D. (2017). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches. Sage.
Cushman, G., Veal, A. J., & Zuzamek, J. (2005). Free time and leisure participation international perspectives. CABI.
De Francisco, L. R., López-Sintas, J., & García-Álvarez, E. (2016). Social leisure in the digital age. Loisir et Société/Society and Leisure, 39(2), 258-273.
Elkington, S. (2011) What it is to take the flow of leisure seriously. Leisure/ Loisir, 35(3), 253-282.
Er, B., & Cengiz, R. (2022). Dijital serbest zaman etkinliklerine katılım amaçları: Ölçek geliştirme çalışması. Uluslararası Bozok Spor Bilimleri Dergisi, 3(3), 11-28.
Er, B., & Cengiz, R. (2023). Dijital serbest zamanda akış deneyimi: Ölçek geliştirme çalışması. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 21(2).
Er, B., & Güzel-Gürbüz, P. (2021). Uluslararası spor organizasyonlarında gönüllü motivasyonu ile serbest zaman doyum düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi. Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 6(1), 152-172.
Field, A. (2005). Discovering statistics using SPSS. Sage.
Field, A. P. (2009). Discovering statistics using SPSS. Sage.
Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of Marketing Research, 18(1), 39–50.
Gökçe, H., & Orhan, K. (2011). Serbest zaman doyum ölçeğinin Türkçe geçerlilik güvenirlik çalışması. Spor Bilimleri Dergisi, 22(4), 139-145.
Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B., Anderson, R. E., & Tatham, R. L. (2006). Multivariate data analysis, Prentice-Hall.
Hair, J. F., Anderson, R. E., Babin, B. J., & Black, W. C. (2010). Multivariate data analysis: A global perspective. Pearson.
Hatcher, L. (1994). A step-by-step approach to using the SAS system for factor analysis and structural equation modeling. The SAS Institute.
Havitz, M. E., & Mannell, R. C. (2005). Enduring involvement, situational involvement, and flow in leisure and non-leisure activities. Journal of Leisure Research, 37(2), 152-177.
Heo, J., Lee, Y., McCormick, B. P., & Pedersen, P. M. (2010). Daily experience of serious leisure, flow and subjective well‐being of older adults. Leisure Studies, 29(2), 207-225.
Hu, L. T., & Bentler, P. M. (1999). Cutoff criteria for fit indexes in covariance structure analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling: A Multidisciplinary Journal, 6(1), 1-55.
Juniu, S. (2009). The transformation of leisure. Leisure/Loisir, 33(2), 463-478.
Khang, H., Kim, J. K., & Kim, Y. (2013). Self-traits and motivations as antecedents of digital media flow and addiction: The Internet, mobile phones, and video games. Computers in Human Behavior, 29(6), 2416-2424.
Kim, J., Jung, J., & Kim, S. (2015). The relationship of game elements, fun and flow. Indian Journal of Science and Technology, 8(8), 405-11.
Kim, D., & Ko, Y. J. (2019). The impact of virtual reality (VR) technology on sport spectators' flow experience and satisfaction. Computers in Human Behavior, (93) 346-356.
Kline R. B. (2005). Principles and practice of structural equation modeling. Guilford Press.
Kovacs, A. (2007). The leisure personality: Relationships between personality, leisure satisfactkion, and life satisfaction [Doctoral dissertation, School of Health, Physical Education and Recreation of Indiana University].
Meier, J. V., Noel, J. A., & Kaspar, K. (2021). Alone together: computer-mediated communication in leisure time during and after the COVID-19 pandemic. Frontiers in Psychology, (12), 666655.
Mohammad, J., Quoquab, F., Halimah, S., & Thurasamy, R. (2019). Workplace internet leisure and employees’ productivity: The mediating role of employee satisfaction. Internet Research, 29(4), 725-748.
Nimrod, G., & Adoni, H. (2012) Conceptualizing E-leisure. Loisir et Société / Society and Leisure, 35(1), 31-56.
Pelet, J. É., Ettis, S., & Cowart, K. (2017). Optimal experience of flow enhanced by telepresence: Evidence from social media use. Information & Management, 54(1), 115-128.
Redhead, S. (2016). Afterword: A new digital leisure studies for theoretical times. Leisure Studies, 35(6), 827-834.
Schumacker, E., & Lomax, G. (2016). A beginner’s guide to structural equation modelling. Psychology Press.
Seçer, İ. (2017). SPSS ve LISREL ile pratik veri analizi, analiz ve raporlaştırma. Anı Yayıncılık.
Sepehr, S., & Head, M. (2018). Understanding the role of competition in video gameplay satisfaction. Information & Management, 55(4), 407-421.
Sharaievska, I., & Stodolska, M. (2017). Family satisfaction and social networking leisure. Leisure Studies, 36(2), 231-243.
Shelstad, W. J., Smith, D. C., & Chaparro, B. S. (2017). Gaming on the rift: How virtual reality affects game user satisfaction. SAGE Publications.
Shen, C. C., Tsai, C. H., & Tseng, T. A. (2022). The ınfluence of flow experience and serious leisure on attachment in board game. Leisure Sciences, 1-25.
Silk, M., Millington, B., Rich, E., & Bush, A. (2016). (Re-) thinking digital leisure. Leisure Studies, 35(6), 712-723.
Sintas, J. L., De Francisco, L. R., & Álvarez, E. G. (2015). The nature of leisure revisited: An interpretation of digital leisure. Journal of Leisure Research, 47(1), 79-101.
Song, K. Y., Lim, Y. S., & Ahn, B. W. (2011). Relationships between leisure competence, leisure flow, and leisure satisfaction of university students participating in leisure activities. The Journal of the Korea Contents Association, 11(10), 425-433.
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2001). Using multivariate statistics. Allyn and Bacon.
Tao, H., Zhou, Q., Tian, D., & Zhu, L. (2022). The effect of leisure ınvolvement on place attachment: Flow experience as mediating role. Land, 11(2), 151.
Tavşancıl, E. (2002). Tutumların ölçülmesi ve SPSS ile veri analizi. Nobel Yayınevi.
Tham, A. (2019). Rainbows looming large: digital leisure and youth innovation. World Leisure Journal, 61(3), 170-182.
Ullman, J. B., & Bentler, P. M. (2013). Structural equation modeling. Handbook of Psychology.
Valtchanov, B. L., & Parry, D. C. (2017). I like my peeps: Diversifying the net generation's digital leisure. Leisure Sciences, 39(4), 336-354.
Yaşlıoğlu, M. M. (2017). Sosyal bilimlerde faktör analizi ve geçerlilik: Keşfedici ve doğrulayıcı faktör analizlerinin kullanılması. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, (46), 74-85.
Yıldırım-Şimşek, K., & Çevik, H. (2020). Development of the leisure activity participation scale (LAPS). Society and Leisure, 43(1), 98-115.
Zhang, R., & Rahman, A. A. (2022). Dive in the flow experience: millennials’ tech-savvy, satisfaction and loyalty in the smart museum. Current Issues in Tourism, 25(22), 3694-3708.
Wang, C. C., Chen, C. F., & Chen, C. T. (2015). Exploring the different aspects of Internet leisure use by college students. Information Development, 31(1), 5-12.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2023 ROL Spor Bilimleri Dergisi
![Creative Commons License](http://i.creativecommons.org/l/by/4.0/88x31.png)
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.