Sporcuların sportmenlik anlayışlarının ve kişilik özelliklerinin incelenmesi
![](https://ojsdergi.com/ojsicons/gor.png)
![](https://ojsdergi.com/ojsicons/pdf.png)
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.10028107Anahtar Kelimeler:
Kişilik, Sportmenlik, SporÖzet
Bu araştırmada, spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin kişilik özellikleri ve sportmenlik anlayışlarının bazı para metrelere göre incelenmesi ve değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini 2021-2022 yılı Ondokuz Mayıs Üniversitesi Yaşar Doğu Spor Bilimleri Fakültesi öğrencileri oluşturmaktadır. Çalışmanın örneklem grubunu basit örnekleme yöntemi ile seçilen ve gönüllü olarak araştırmamıza katılan 121 kadın ve 131 erkek, toplam 252 spor bilimleri fakültesinde öğrenim gören öğrenciler oluşturmaktadır. Öğrencilerin fair play anlayışlarını tespit edebilmek için 20 maddeden ve dört alt boyuttan oluşan “Çok Boyutlu Sportmenlik Yönelimi Ölçeği” kullanılmıştır. Ölçeğin alt boyutları; Sosyal Normlara Uyum, Kurallara ve Yönetime Saygı, Sporda Sorumluluklara Bağlılık, Rakibe Saygı alt boyutlarıdır. Katılımcıların kişilik özelliklerini belirlemek için ise “On-Maddeli Kişilik Ölçeği" kullanılmıştır. Ölçeğin alt boyutları; Deneyime Açıklık, Sorumluluk, Dışa dönüklük, Yumuşak başlılık, Duygusal Dengelilik beş maddelik alt boyuttan oluşmaktadır. Cinsiyet, sınıf ve spor yapma değişkenine göre gruplar arasında farklılık tespit edilmemiştir (p>0,05). Aile gelir durumuna göre “Çok Boyutlu Sportmenlik Yönelimi Ölçeği” alt boyutunda farklılık vardır. Bireysel sporcu, takım sporcusu ve hiç spor yapmayanların “on maddeli kişilik ölçeği alt boyutunda da farklılık vardır. Elde edilen sonuçlara göre benzer sosyo ekonomik düzeyde olan öğrencilerin benzer sportmenlik ve kişilik özellikler gösterdikleri söylenebilir.
Referanslar
Acar, K., Mor, H., Karakaş, F., Baynaz, K., & Mor, A. (2023). Takım ve bireysel sporcuların empatik eğilimleri ile prososyal-antisosyal davranışları arasındaki ilişki. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 28 (2), 150-159. DOI: 10.53434/gbesbd.1211102
Atak, H. (2013). On-maddeli kişilik ölçeği’nin Türk kültürü’ne uyarlanması. Nöropsikiyatri Arşivi, (50), 312-319. doi: 10.4274/npa.y6128.
Arslanoğlu, C., Acar, K., Mor, A., Baynaz, K., Karakaş, F., İpekoğlu, G., … et al. (2021). Üniversite Öğrencilerinin Egzersiz Yapma Durumuna Göre Yaşam Kalitelerinin İncelenmesi. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23 (1), 187-198. DOI: 10.17556/erziefd.745549.
Balçıkanlı, G.S. (2010). Çok boyutlu sportmenlik yönelimi ölçeği’nin Türkçe uyarlaması: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi,15(1),1-10.
Cloninger, S. C. (2004). Theories of personality: Understanding persons. 4th ed. Upper Saddle River, NJ: Pearson Prentice Hall.
Cüceloğlu, D. (1993). İçimizdeki çocuk, İstanbul: Remzi Kitabevi.
D' Souza J. B., & Saelee, S. (2014). The Influence of personality traits in relation to choice of major in university. World Review of Business Research, 4(3), 84–94.
Demircan, Ş. (2017). Çocuklarda saygı eğitimi, Retrieved 31.05.2017 from http://www.mirathaber.com/seyma-demircan-cocuklarda-saygi-egitimi-20-373y.html
Dinçer, Ö., Karakaş, F., Küçük, H., & Bayram, L. (2014). An evaluation of the communication skills and empathic tendencies of students attending police vocational school of higher education. International Journal of Sport Culture and Science, 2(Special Issue 1), 11-21.
Ekmekci, C. (2020). Farklı düzeylerde spor yapan sporcuların sportmenlik anlayış düzeyleri ile yaşam kaliteleri arasındaki ilişkinin araştırılması (Master’s thesis, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü).
Eliöz, M., Erim, V., Küçük, H., & Karakaş, F. (2016). Hareket algılayıcı bilgisayar oyunlarının beceri öğretimine etkisi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 10(1), 13-18.
Ellis, G.D., Henderson, H.L., Paisley., Silverberg, K.E., & Wells, M.S., (2004). Bringing sportsmanship back to your youth sports leagues, Parks & Recreation, (39), 46-51.
Göksel, A. G., & Zorba, E. (2017). The examination of sportsmanship behaviors of beach handball players in Turkey. Sport Journal, (58), 82.
Gümüş, H., Saraçlı, S., Karakullukçu, Ö. F., Doğanay, G., & Kurtipek, S. (2016). Ortaöğretim öğrencilerinde fair play kavramı. International Journal of Sport Culture and Science, 4(Special Issue 2), 430-438.
Güven, Ö. (1999). Türklerde spor kültürü. Geliştirilmiş 2. Baskı, Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları.
İnal, A. N. (2003). Beden eğitimi ve spor bilimi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
Karafil, A. Y., Atay, E., Ulaş, M., & Melek, C., (2017). Spora katılımın beden eğitimi dersi sportmenlik davranışları üzerine etkisinin araştırılması. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 12(2), 1-11.
Karasar, N. (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri, Nobel Yayınları.
Keating, J. W. (2007). Sportsmanship as a moral category. In W. J. Morgan (Ed.), Ethics in Sport (2nd ed., pp. 141-152). Human Kinetics.
Kılıç, S. (2019). Spor yöneticiliği bölümü öğrencilerinin kişilik özellikleri ile sportmenlik yönelim düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi (Master’s thesis, Kış Sporları ve Spor Bilimleri Enstitüsü).
Koç, Y. (2013). Beden eğitimi dersi sportmenlik davranışı ölçeği (BEDSDÖ): Geçerlik ve güvenirlik çalışması, Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 96-114.
Mount M. K., Barrıck M. R., Scullen S. M., & Rounds J. (2005). Higher-order dimensions of the big five personality traits and the big six vocational ınterest types. Personal Psychology, (58), 447-478.
Özkurt, B. (2015). Beden eğitimi ve spor yüksekokulunda okuyan öğrencilerin proaktif kişilik özellikleri ile çeşitli değişkenler arasındaki ilişkilerin incelenmesi (Yüksek lisans tezi Niğde Üniversitesi) Sosyal Bilimler Enstitüsü Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı.
Pehlivan, Z & Ada-Daştan, E. N. (2011). Kişilik gelişimi için beden eğitimi ders uygulamaları. Ulusal Beden Eğitimi ve Spor Öğrt. Kongresi 25- 27 Mayıs 2011, Van/YYÜ Eğitim Fakültesi Dergisi Özel Sayısı, 83- 95.
Pehlivan, Z. (2004). Fair play kavramının geliştirilmesinde okul sporunun yeri ve önemi. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2(2), 49-53.
Şahin, M. (1998). Spor ahlakı ve sorunları, İstanbul: Evrensel Basım Yayın.
Ulucan, H., & Bahadır, Z. (2011). Haltercilerin kişilik özelliklerinin farklı değişkenlere göre incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 5(2), 175-183.
Ulukan, M. (2021). Farklı dövüş sporu yapan öğrencilerin sportmenlik yönelim düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Spor Eğitim Dergisi, 5(1), 52-62.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2023 ROL Spor Bilimleri Dergisi
![Creative Commons License](http://i.creativecommons.org/l/by/4.0/88x31.png)
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.